ใครที่เพิ่งเริ่มเรียนหรือเริ่ม placement ใน aged care อาจเจอโมเมนต์นี้ค่ะ
พี่ใน floor พูดว่า “Can you grab the slide sheet?” แล้วเรายืนคิดในใจว่า... slide อะไรนะคะAtomDekNurse 😅
งาน aged care ไม่ได้ยากแค่เรื่อง personal care อย่างเดียว แต่มีศัพท์อุปกรณ์เยอะมาก ทั้งของใช้ในห้อง resident, อุปกรณ์ย้ายตัว, อุปกรณ์ช่วยเดิน, อุปกรณ์อาบน้ำ, continence aids, PPE และของที่ใช้รายงานความปลอดภัย
บทความนี้รวมชื่ออุปกรณ์ภาษาอังกฤษที่เจอบ่อยใน aged care พร้อมหน้าที่แบบภาษาคนทำงานจริง เพื่อให้มือใหม่อ่านแล้วพอเห็นภาพก่อนลง floor ค่ะ
สรุปเร็ว: อุปกรณ์ใน aged care แบ่งเป็นกลุ่มไหนบ้าง
ถ้าเพิ่งเริ่ม ให้จำเป็นกลุ่มก่อน จะง่ายกว่าท่องทีละชิ้นค่ะ
- Mobility aids อุปกรณ์ช่วยเดินหรือเคลื่อนไหว เช่น walking frame, wheelchair
- Transfer equipment อุปกรณ์ช่วยย้ายตัว เช่น hoist, sling, slide sheet
- Bed and pressure care อุปกรณ์บนเตียงและป้องกัน pressure injury เช่น adjustable bed, pressure mattress
- Bathroom and toileting equipment อุปกรณ์อาบน้ำและเข้าห้องน้ำ เช่น shower chair, commode
- Continence aids อุปกรณ์เรื่องปัสสาวะ/อุจจาระ เช่น continence pad, pull-up pants
- PPE and infection control อุปกรณ์ป้องกันการติดเชื้อ เช่น gloves, apron, mask
- Safety and communication อุปกรณ์เรียกพนักงานหรือป้องกันอุบัติเหตุ เช่น call bell, sensor mat
- Documentation tools ของที่ใช้บันทึกและรายงาน เช่น care plan, progress notes, incident report
รูปอุปกรณ์หลักที่เจอบ่อย
รูปชุดนี้เอาไว้ช่วยจำหน้าตาและชื่ออุปกรณ์ก่อนลง floor นะคะ ไม่ใช่คู่มือ training ใช้งานจริง เวลาใช้กับ resident ต้องทำตาม care plan และ policy ของที่ทำงานเสมอค่ะ
1. Mobility aids: อุปกรณ์ช่วยเดินและเคลื่อนไหว
กลุ่มนี้เจอบ่อยมาก เพราะ resident แต่ละคนเคลื่อนไหวไม่เหมือนกัน บางคนเดินเองได้ บางคนต้องมี standby assist บางคนต้องใช้ wheelchair ตลอด
| English name | เรียกง่าย ๆ ว่า | หน้าที่ | ต้องระวัง |
|---|---|---|---|
| Walking frame | วอล์กเกอร์ / โครงช่วยเดิน | ช่วยพยุงเวลายืนหรือเดิน | ต้องดูว่า resident ใช้แบบไหนใน care plan และพื้นต้องไม่ลื่น |
| Four-wheeled walker / Rollator | walker มีล้อ 4 ล้อ | ช่วยเดินและมักมีเบรก/ที่นั่ง | ต้องล็อกเบรกก่อนนั่งหรือ transfer |
| Walking stick / Cane | ไม้เท้า | ช่วย balance เวลาเดิน | ต้องอยู่ด้านที่ถูกต้องตามคำแนะนำของ physio/OT |
| Wheelchair | รถเข็น | ใช้เคลื่อนย้าย resident ที่เดินไกลไม่ได้หรือเดินไม่ปลอดภัย | ล็อกเบรกก่อน transfer และเก็บ footplates ให้ถูกตำแหน่ง |
| Mobility scooter | สกู๊ตเตอร์ไฟฟ้า | ช่วยเดินทางในชุมชนหรือพื้นที่กว้าง | มักเกี่ยวกับ community/home care มากกว่าใน facility ต้องดู policy |
2. Transfer equipment: อุปกรณ์ย้ายตัว
นี่คือกลุ่มที่ต้องจริงจังมากที่สุด เพราะเกี่ยวกับความปลอดภัยของทั้ง resident และ worker
คำถามที่ควรถามก่อนช่วยย้ายตัวคือ resident เป็น one-assist, two-assist, standby assist หรือใช้ hoist transfer ตาม care plan
| English name | หน้าที่ | ประโยคที่อาจได้ยิน |
|---|---|---|
| Mobile hoist / Patient lifter | ยกและย้าย resident เช่น จากเตียงไป wheelchair | “This resident is a hoist transfer.” |
| Ceiling hoist | hoist ติดรางบนเพดาน ใช้ย้ายตัวในห้อง | “Use the ceiling hoist in room 12.” |
| Standing hoist / Stand aid | ช่วย resident ที่พอยืนลงน้ำหนักได้บางส่วน | “She uses a stand aid, not a full hoist.” |
| Sling | ผ้ารองตัวที่ใช้คู่กับ hoist | “Check the sling size and loops.” |
| Slide sheet | ผ้าลื่นช่วยเลื่อนตัวบนเตียง ลดการดึงลาก | “Can you get a slide sheet?” |
| Transfer board / Slide board | กระดานช่วย transfer ระยะสั้น เช่น เตียงไปเก้าอี้ | “Use the transfer board if it is in the care plan.” |
| Transfer belt / Gait belt | เข็มขัดช่วยพยุงเวลาเดินหรือ transfer | “Use a gait belt with supervision.” |
สำคัญมาก: ถ้าไม่เคยใช้ hoist หรือไม่แน่ใจ sling size, attachment point, weight limit, battery, brakes หรือ loop colour อย่าเดาเองค่ะ ขอคนที่ trained แล้วมาดูด้วยก่อน
3. Bed and pressure care: เตียงและการป้องกันแผลกดทับ
Resident หลายคนใช้เวลาบนเตียงเยอะ อุปกรณ์กลุ่มนี้ช่วยเรื่อง posture, transfer, comfort และลด risk ของ pressure injury
| English name | หน้าที่ | เช็กอะไรต่อ |
|---|---|---|
| Adjustable bed / Electric bed | เตียงปรับสูงต่ำ ปรับหัวเตียง/ปลายเตียงได้ | ปรับระดับให้เหมาะกับ task และลดการก้มหลัง |
| Bed rails / Side rails | ราวข้างเตียง | ใช้ตาม policy เท่านั้น เพราะอาจเกี่ยวกับ restraint/risk |
| Bed pole / Bed stick | เสาช่วยจับเวลาลุกจากเตียง | ต้องดูว่าเหมาะกับ resident ไหม และมี risk entrapment หรือไม่ |
| Pressure mattress / Air mattress | ที่นอนลดแรงกด | ดูว่าเปิดเครื่องอยู่ไหม มี alarm ไหม และ bed linen ไม่ตึงเกิน |
| Pressure cushion | เบาะลดแรงกดเวลานั่ง | วางถูกด้านและใช้กับ chair/wheelchair ที่กำหนด |
| Heel protectors | อุปกรณ์ป้องกันส้นเท้ากดทับ | ใช้ตาม care plan และเช็กผิวหนังตาม policy |
4. Bathroom and toileting equipment: อุปกรณ์อาบน้ำและเข้าห้องน้ำ
งาน shower และ toileting เป็นงานที่ต้องใช้ทั้ง dignity, privacy และ safety ไปพร้อมกันค่ะ
| English name | คืออะไร | ใช้ทำอะไร |
|---|---|---|
| Shower chair | เก้าอี้อาบน้ำ | ให้ resident นั่งอาบน้ำอย่างปลอดภัยขึ้น |
| Commode chair | เก้าอี้นั่งถ่าย / เก้าอี้ commode | ใช้ toileting ใกล้เตียงหรือในห้องน้ำ |
| Over-toilet frame / Over-toilet aid | กรอบช่วยนั่งบนชักโครก | ช่วยให้ลุกนั่งจาก toilet ง่ายขึ้น |
| Raised toilet seat | ที่นั่งชักโครกสูงขึ้น | ลดการย่อตัวลึกเกินไป |
| Bedpan | กระโถนรองบนเตียง | ใช้เมื่อ resident ลุกไปห้องน้ำไม่ได้ |
| Urinal bottle | ขวดปัสสาวะ | ใช้ปัสสาวะบนเตียงหรือข้างเตียง |
| Grab rails | ราวจับ | ช่วยพยุงในห้องน้ำ ทางเดิน หรือบริเวณเสี่ยงลื่น |
5. Continence aids: ของใช้เรื่องปัสสาวะและอุจจาระ
เรื่อง continence เป็นเรื่องละเอียดอ่อนมาก ต้องทำแบบให้เกียรติ resident และรักษา privacy เสมอ
- Continence pad แผ่นซับปัสสาวะ/อุจจาระ
- Pull-up pants กางเกงซึมซับแบบดึงขึ้นเหมือน underwear
- Briefs ผ้าอ้อมผู้ใหญ่แบบติดเทป
- Wet wipes ผ้าเช็ดทำความสะอาด
- Barrier cream ครีมปกป้องผิวจากความชื้น ใช้ตาม policy/care plan
- Continence chart แบบบันทึก pattern การปัสสาวะ/อุจจาระ
- Catheter bag ถุงปัสสาวะจาก catheter ต้องดู scope ของ role และ policy ก่อนจัดการ
6. PPE and infection control: อุปกรณ์ป้องกันการติดเชื้อ
PPE ไม่ได้ใส่เพราะ “ดูมืออาชีพ” แต่ใส่เพื่อป้องกัน resident, worker และคนรอบข้างค่ะ
- Gloves ถุงมือ ใช้เมื่อมีโอกาสสัมผัส body fluids หรือสิ่งปนเปื้อน
- Apron ผ้ากันเปื้อนพลาสติก ใช้เวลาทำ personal care หรือ task ที่เสี่ยงเปื้อน
- Gown เสื้อคลุมป้องกัน ใช้ในบาง infection precaution
- Mask หน้ากาก ใช้ตาม infection control policy
- Eye protection / Face shield ป้องกัน splash เข้าตา/หน้า
- Hand sanitiser เจลล้างมือ
- Clinical waste bin ถังขยะติดเชื้อหรือขยะทางคลินิก
- Sharps container กล่องทิ้งเข็ม/ของมีคม ห้ามทิ้งเข็มลงถังทั่วไป
7. Eating, drinking and nutrition support
อุปกรณ์กลุ่มนี้ดูเหมือนง่าย แต่ถ้าเกี่ยวกับ swallowing, texture-modified diet หรือ thickened fluids ต้องทำตาม care plan เท่านั้นค่ะ
- Meal tray ถาดอาหาร
- Modified cutlery / Adaptive cutlery ช้อนส้อมดัดแปลงสำหรับจับง่ายขึ้น
- Non-slip mat แผ่นกันลื่นใต้จาน
- Lidded cup / Nosey cup แก้วช่วยดื่ม
- Thickener ผงทำให้น้ำข้น ใช้เฉพาะเมื่อ care plan หรือ speech pathologist กำหนด
- Texture-modified diet อาหารปรับเนื้อสัมผัส เช่น soft, minced, pureed ตามคำสั่ง
อย่าเปลี่ยนความข้นของน้ำหรือ texture อาหารเองนะคะ เพราะเรื่อง swallowing มีความเสี่ยง aspiration ต้องทำตามแผนที่กำหนดเท่านั้น
8. Safety and communication equipment
อุปกรณ์กลุ่มนี้ช่วยให้ resident เรียกความช่วยเหลือและช่วยให้ทีมเห็น risk เร็วขึ้น
- Call bell / Call buzzer ปุ่มเรียกพนักงาน ต้องวางให้ resident เอื้อมถึง
- Pendant alarm ปุ่มเรียกฉุกเฉินแบบห้อยคอหรือพกติดตัว
- Sensor mat / Falls mat แผ่น sensor หรือแผ่นรองลดแรงกระแทก ใช้ตาม falls plan
- Chair alarm / Bed alarm สัญญาณเตือนเมื่อลุกจากเก้าอี้หรือเตียง
- Non-slip socks ถุงเท้ากันลื่น ใช้ตาม policy และต้องไม่แทนรองเท้าที่เหมาะสมเสมอไป
- Signage ป้ายเตือน เช่น falls risk, isolation precaution, diet alert ตาม policy
9. Documentation tools: ของที่ไม่ใช่อุปกรณ์ดูแลโดยตรง แต่ต้องรู้ชื่อ
ใน aged care “ทำแล้วไม่บันทึก” บางทีเหมือน “ไม่ได้ทำ” ในมุม documentation เลยค่ะ มือใหม่ควรรู้คำพวกนี้ไว้
- Care plan แผนการดูแลของ resident บอกว่าเขาต้องการ support แบบไหน
- Mobility chart / Transfer chart บอกวิธี transfer หรือ mobility support
- Progress notes บันทึกความเปลี่ยนแปลงหรือเหตุการณ์สำคัญ
- Incident report รายงานเหตุการณ์ เช่น fall, skin tear, medication issue, aggression
- Handover sheet ข้อมูลส่งเวร
- Behaviour chart / ABC chart แบบบันทึกพฤติกรรม บางที่ใช้กับ dementia/BPSD
- Wound chart แบบบันทึก wound care มักเกี่ยวกับ RN หรือคนที่ได้รับมอบหมาย
- Medication chart แผนยา ห้ามจัดการยาเกิน scope ของ role ตัวเอง
ประโยคภาษาอังกฤษที่ใช้ถามหน้างานได้
ถ้าไม่แน่ใจ อย่าเงียบแล้วเดา ลองใช้ประโยคสั้น ๆ แบบนี้ค่ะ
- “Is this resident a one-assist or two-assist?”
- “What does the care plan say about transfers?”
- “Can you show me which sling size to use?”
- “I have not used this hoist before. Can you supervise me?”
- “Where can I find the slide sheets?”
- “Does this resident need a shower chair or commode?”
- “Is the call bell within reach?”
- “Should I report this change to the RN?”
- “Can you help me document this correctly?”
สิ่งที่มือใหม่ต้องจำ
- อุปกรณ์ชื่อเหมือนกัน แต่ workplace อาจเรียกต่างกันเล็กน้อย
- อย่าใช้ hoist, sling, standing aid หรือ transfer equipment ถ้ายังไม่ได้ training
- resident แต่ละคนใช้ equipment ไม่เหมือนกัน ต้องดู care plan
- ถ้า equipment เสีย แบตหมด ล้อไม่ล็อก หรือดูไม่ปลอดภัย ให้ report ตาม policy
- อย่ากลัวถาม เพราะการถามก่อนทำ ดีกว่าทำผิดแล้วเสี่ยง resident เจ็บหรือตัวเราเจ็บ
สรุปแบบ AtomDekNurse
ศัพท์อุปกรณ์ใน aged care อาจดูเยอะตอนเริ่มแรก แต่พอแยกเป็นกลุ่ม จะจำง่ายขึ้นมากค่ะ
ให้เริ่มจากกลุ่มใหญ่ ๆ ก่อน: อุปกรณ์ช่วยเดิน, อุปกรณ์ย้ายตัว, เตียงและ pressure care, ห้องน้ำ, continence, PPE, safety และ documentation
สิ่งที่สำคัญกว่า “จำชื่อได้หมด” คือรู้ว่าอุปกรณ์นั้นใช้ทำอะไร ต้องเช็กอะไร และเมื่อไหร่ที่เราควรหยุดแล้วขอ help
ในงาน aged care คนที่น่าไว้ใจไม่ใช่คนที่ทำเหมือนรู้ทุกอย่าง แต่คือคนที่รู้ว่าอะไรทำได้ อะไรยังต้องถาม และอะไรต้องทำตาม care plan เสมอค่ะ
แหล่งข้อมูลที่ควรเช็กต่อ
- Safe Work Australia: Hazardous manual tasks in health care and social assistance
- Safe Work Australia: Managing risks in health care and social assistance
- My Aged Care: Assistive Technology and Home Modifications scheme
- My Aged Care: Assistive technology and home modifications
- Aged Care Quality and Safety Commission: Strengthened Quality Standards
- IDDSI Framework: texture-modified foods and thickened drinks
คำถามที่พบบ่อย
ต้องจำชื่ออุปกรณ์ทั้งหมดก่อนเริ่มงานไหม
ไม่ต้องจำทั้งหมดตั้งแต่วันแรกค่ะ แต่ควรรู้ชื่อกลุ่มหลัก ๆ และกล้าถามเวลาไม่แน่ใจ เพราะแต่ละ facility มีอุปกรณ์และคำเรียกไม่เหมือนกัน
Hoist กับ sling ใช้เองได้เลยไหม
ไม่ควรค่ะ ต้องได้รับ training และทำตาม care plan/workplace policy เสมอ ถ้าไม่มั่นใจ ให้ขอ supervise ก่อน
ถ้า care plan บอก one-assist แต่วันนี้ resident ดูอ่อนแรงกว่าปกติ ทำยังไง
อย่าฝืนทำเหมือนเดิม ให้แจ้ง RN/team leader หรือ supervisor ตาม policy เพราะ condition ของ resident เปลี่ยนได้ และแผน transfer อาจต้อง reassess
อุปกรณ์เสียหรือหาไม่เจอ ควรทำยังไง
หยุดใช้ของที่ไม่ปลอดภัย แล้ว report ตามระบบของ workplace อย่าใช้ของเสียหรือใช้วิธีลัดแทนอุปกรณ์ที่ควรใช้
ศัพท์พวกนี้ใช้ได้ทั้ง residential aged care และ home care ไหม
หลายคำใช้ร่วมกันได้ค่ะ แต่ home care จะต้องดู environment ในบ้าน client เพิ่ม เช่น พื้นที่แคบ ทางเดิน บันได ห้องน้ำ และอุปกรณ์ที่มีอยู่จริงในบ้าน
ก่อนเอาไปสมัครเรียน ยื่นวีซ่า หรือใช้ตัดสินใจจริง
อ่านเนื้อหาหลักให้เข้าใจก่อน แล้วใช้ส่วนนี้เช็กบริบท แหล่งทางการ และขั้นต่อไปที่เกี่ยวข้องกับสถานการณ์ของตัวเอง
ใช้บทความนี้อย่างไร
คนที่อยากเริ่มงาน Carer, PCW, PCA, AIN หรือใช้ Aged Care เป็นฐานเข้าสายสุขภาพ
- scope งานจริงและความพร้อมด้านร่างกาย/ภาษา
- RTO, Cert III, placement และเอกสารก่อนฝึกงาน
- Fair Work, pay rate, allowance และ roster ของนายจ้าง
อยากอ่านต่อแบบไม่หลงทาง?
ไปที่คู่มือหลักของหัวข้อนี้ก่อน จะเห็นภาพรวม แล้วค่อยกลับมาอ่านบทความประสบการณ์จริงทีละขั้น
